Tips ter voorbereiding
· Laat eens iemand anders de risico’s in het bedrijf beoordelen. Gebruik daarbij niet alleen de checklists machineveiligheid maar laat ook aantekeningen maken over fysieke belasting, repeterend werk (breder dan RSI, alle “hand-arm taken”), stof, rommel op de vloer etc.
· Voor een snelle beoordeling van tilwerkzaamheden heeft de Arbeidsinspectie een handig schema gemaakt. Dat komt binnenkort op de website www.datwerktwelzolekker.nl. Komt daaruit een mogelijk ongunstige conclusie dan zal de Arbeidsinspectie dat verder bekijken aan de hand van de wettelijke normen. Zelf kunt u daarvoor de WerkWijzer gebruiken.
· Kijk in de RI&E na of de risico’s beoordeeld zijn en of daarvoor een oplossing is vastgesteld.
· Weet u hoe het zit met REACH (Registratie, Evaluatie, Autorisatie en beperking van Chemische stoffen) op uw bedrijf ? Gebruikt u stoffen in het productieproces met een bepaald risico? Zo ja heeft u daarvoor dan een actueel Veiligheidinformatieblad (VIB)?
· Let niet alleen op de machine maar ook op de manier waarmee er gewerkt wordt.
· Als er ongevallen zijn, kijk dan niet alleen naar het zo goed mogelijk oplossen van het probleem maar ook naar de oorzaken en los die ook op. Constateren dat de “werknemer niet goed oplette” is niet voldoende.
· De instructies waaraan inspecteurs zich moeten houden bij de handhaving van de wet staan op Internet zie http://docs.minszw.nl/pdf//75/2005/75_2005_6_12659.pdf .
· Meer informatie over de inspectie volgt op de website www.datwerktwelzolekker.nl .
· Het argument “ik wist dat niet” zal niet geaccepteerd worden. De brochure van januari 2008 is door de Arbeidsinspectie aan alle bedrijven gestuurd. Daarvoor was er de uitvoering van het Arboconvenant met de “Tilly-campagne” en zijn er door de sector allerlei instrumenten ontwikkeld die gratis zijn te downloaden via deze site.
Op welke onderwerpen en risico’s let de Arbeidsinspectie?
Als voorbereiding voor de inspectie is in januari 2008 ook een speciale brochure gepubliceerd. Zie http://arbeidsinspectie.szw.nl/index.cfm?fuseaction=dsp_document&link_id=134121 . Daarin worden de belangrijkste risico’s in de Zoetwarenindustrie / Koek en Snoepsector genoemd. In het inspectieproject wordt vooral geïnspecteerd op:
· Fysieke belasting (vooral ergonomie van de werkplekken, duwen en trekken, tillen, repeterende bewegingen).
· Veiligheid van machines (inclusief de relatie tussen de machine en de mens en de omgeving).
Daarnaast let men ook op:
· Werken met stoffen (vooral “stof” maar ook explosiegevaar en REACH)
· Geluid
· Werkdruk. Daarvoor maakt men een inventarisatie. Daarna bekijkt de Arbeidsinspectie welke bedrijven later opnieuw worden bezocht voor een gedetailleerdere inspectie van de werkdruk.
Let op! Als de inspecteur andere ernstige zaken tegenkomt die niet op dit lijstje staan zal de inspecteur ook altijd optreden.
Verplichtingen van de werkgever en werknemer
De werkgever moet een zo goed mogelijk arbeidsomstandighedenbeleid voeren. Dat betekent dat het werk zo georganiseerd moet worden dat dit geen nadelige invloed heeft op de veiligheid of gezondheid van de werknemers (inclusief uitzendkrachten). Kennis van de risico’s in het bedrijf is daarvoor een belangrijke basis. Zo kan de werkgever gericht zoeken om de arbeidsomstandigheden te verbeteren. Dit doet de werkgevers onder andere aan de hand van een Risico Inventarisatie en Evaluatie (de RI&E). In de sector is er een speciale branchespecifieke RI&E plus nog allerlei andere instrumenten die daarvoor beschikbaar zijn gesteld door de sector via www.datwerktwelzolekker.nl . Denk bijvoorbeeld aan de WerkWijzer fysieke belasting en de Checklists Machineveiligheid.
Deze verplichtingen van de werkgever staan niet alleen in de Arbowet maar ook in de CAO Arbeid en Gezondheid voor de Zoetwarenindustrie. De Arbeidsinspectie gaat er dus vanuit dat iedereen daarvan op de hoogte is.
Bij het aanpakken van de verbeteringen is er een bepaalde volgorde:
1. Zo veel mogelijk uitgegaan moet worden van een aanpak aan de bron, het voorkomen van risico’s.
2. Als deze bronaanpak redelijkerwijs niet mogelijk is treft de werkgever maatregelen die voor alle werknemers een gunstig effect hebben (bijvoorbeeld ventilatie, afschermen van machines, verminderen van het te tillen gewicht).
3. Pas als dat niet mogelijk is, stelt de werkgever persoonlijke beschermingsmiddelen beschikbaar (bijvoorbeeld gehoorbescherming) en houdt ook toezicht op het gebruik.
Werknemers dienen uiteraard de gegeven instructies op te volgen en de persoonlijke beschermingsmiddelen te gebruiken.
Hoe gaat de inspectie in zijn werk?
Uiteraard inspecteert de Arbeidsinspectie de arbeidsomstandigheden en het arbeidsomstandig-hedenbeleid op basis van de bepalingen in de wet.
· Als eerste maakt de inspecteur een ronde door het bedrijf. Meestal vraagt de inspecteur of daarbij een vertegenwoordiger van de OR of personeelsvertegenwoordiging aanwezig wil zijn.
· De inspecteur kijkt niet alleen maar zal ook vragen stellen aan de werknemers. Bijvoorbeeld wat er gebeurt bij een storing of bij de schoonmaak.
· Als de inspecteur een situatie ziet die niet door de beugel kan, zal de inspecteur nagaan of het bedrijf dit risico heeft beoordeeld. Dat dient dan in de RI&E te staan. Zo dient de werkgever bijvoorbeeld te zorgen voor afwisseling in het werk.
· Bij de veiligheid van machines kijkt de inspecteur niet alleen naar de machine zelf maar ook naar de werknemer en de omgeving. Zo moet het bijvoorbeeld niet mogelijk zijn om onder een hef/kiep-installatie door te lopen of in het bereik van een robot te komen zonder dat deze onmiddellijk afslaat.
· Bij gevaarlijke situaties waarbij werknemers zijn betrokken, zal de inspecteur het werk stilleggen.
· De inspecteur bespreekt de uitkomsten met de vertegenwoordiger van de werkgever. Bij sommige overtredingen kan de inspecteur direct een boeterapport opmaken.
· Alle geconstateerde overtredingen zullen schriftelijk vastgelegd worden. Daarbij kan ook een eis gesteld worden (om iets binnen een bepaalde periode op te lossen).